بوریک و بوراکس دو ترکیب متفاوت هستند که از اتم های بور به همراه برخی عناصر شیمیایی دیگر تشکیل شده اند. بوراکس نام رایجی است که برای نامگذاری سدیم بورات استفاده می شود. آنها بسته به ترکیب شیمیایی خود دارای خواص شیمیایی و فیزیکی متفاوتی هستند. بوریک و بوراکس ترکیبات شیمیایی تهیه شده از عنصر شیمیایی بور هستند. بوراکس حاوی اتم های سدیم، بور، هیدروژن و اکسیژن است در حالی که پودر بوریک حاوی اتم های بور، هیدروژن و اکسیژن است.
اسید بوریک یک اسید لوئیس ضعیف و یک باز عنصر بور است. این اسید کاربردهای زیادی مانند استفاده به عنوان حشره کش، ضد عفونی کننده، ضد شعله و غیره دارد. تفاوت اصلی بین بوراکس و بوریک این است که بوراکس یک ماده معدنی طبیعی است، در حالی که پودر بوریک به صورت صنعتی از بوراکس تولید می شود.
بوراکس چیست؟
بوراکس نام رایج اشکال بی آب یا هیدراته سدیم بورات است. ما می توانیم از این ترکیب شیمیایی به عنوان نمک اسید بوریک نیز یاد کنیم. با این حال، نام IUPAC این ترکیب سدیم تترابورات دکاهیدرات است. این یک ترکیب بسیار مهم است که توسط بور تشکیل می شود.
فرمول شیمیایی کلی این ترکیب Na2B4O7·10H2O است. این فرمول دارای ده مولکول آب مرتبط با مولکول سدیم بورات است، زیرا نام بوراکس معمولا برای فرم ده هیدرات سدیم بورات استفاده می شود. این ماده به صورت جامد سفید رنگ ظاهر می شود. جرم مولی این ترکیب 381.38 گرم بر مول است و به راحتی به اسید بوریک تبدیل می شود. نقطه ذوب بوراکس 743 درجه سانتی گراد و نقطه جوش آن 1575 درجه سانتی گراد است.
علاوه بر این، ما می توانیم از این ترکیب به عنوان یک استاندارد اولیه برای تجزیه و تحلیل تیتریمتری استفاده کنیم. زیرا این ترکیب شیمیایی برای این منظور به اندازه کافی پایدار و خالص است. بوراکس به طور طبیعی در رسوبات تبخیری حاصل از تبخیر مکرر دریاچه های فصلی وجود دارد.
کاربردهای مختلفی از بوراکس وجود دارد که از جمله آنها می توان به استفاده از این ماده به عنوان یک ماده در محصولات لباسشویی و مواد شوینده، در ساخت محلول های بافر، در تشکیل کمپلکس با مواد مختلف دیگر، در نرم کردن آب و برای استخراج طلا در ابعاد کوچک اشاره کرد.
پودر بوریک چیست؟
پودر بوریک اصطلاح رایج برای اسید بوریک است که معمولا به صورت پودر سفید رنگ ظاهر می شود. این یک اسید لوئیس ضعیف و تک باز از عنصر شیمیایی بور است. تک باز به این معنی است که این ماده می تواند تنها یک پروتون در هر مولکول در یک محیط اسیدی آزاد کند. با این حال، برخی از رفتارهای آن نشان می دهد که می تواند سه گانه نیز باشد.
فرمول شیمیایی این ترکیب شیمیایی H3BO3 است. پودر بوریک در شکل معدنی خود که از آن مشتق شده است، ساسولیت نامیده می شود. جرم مولی بوریک 61.83 گرم بر مول است. ساختار شیمیایی بوریک دارای ساختار مسطح مثلثی است. از آنجایی که بور فقط سه الکترون جفت نشده دارد، می تواند حداکثر سه پیوند کووالانسی را تشکیل دهد.
ما می توانیم اسید بوریک را از واکنش بین بوراکس و اسیدهای معدنی مانند اسید HCl نیز تهیه کنیم. همچنین به عنوان محصول جانبی فرآیند هیدرولیز بور تری هالید و دی بوران نیز تشکیل می شود. معمولا پودر بوریک به ویژه در آب جوش محلول در آب است. با این حال، در دمای بالای 170 درجه سانتی گراد، این ماده تمایل به کم آبی دارد و اسید متابوریک یا HBO2 را تشکیل می دهد.
کاربردهای مختلفی از پودر بوریک از جمله تولید فایبر گلاس تک رشته ای یا فایبر گلاس نساجی برای کاهش اکسیداسیون سطحی در صنعت جواهرسازی و فرآیند آبکاری، به عنوان یک ماده ضد عفونی کننده، به عنوان یک عنصر در حشره کش ها، در بازدارنده های شعله وجود دارد.
بوراکس در مقابل بوریک برای کنترل آفات
بوریک و بوراکس هر دو شکلی از عنصر بور هستند. با این حال، بوراکس به طور موثر طبیعی تر است، در حالی که بوریک یک نسخه فرآوری شده و تصفیه شده از بوراکس است. به همین دلیل، بوریک به طور کلی برای از بین بردن حشرات در خانه بسیار موثرتر خواهد بود.
بوراکس فقط باید برای مصارف ذکر شده آن مانند افزودنی لباسشویی استفاده شود. این ماده شیمیایی قدرت لازم برای از بین بردن موثر حشرات را ندارد. از سوی دیگر، اسید بوریک در کشتن برخی حشرات به طور معقولی مؤثر است. علاوه بر این اسید بوریک از بوراکس قوی تر است، پودر بسیار ریز تری دارد که باعث می شود حشرات راحت تر به سمت آنها جذب شده یا از آنها بخورند.